Nobelprijs

Posted in Typisch Zweeds by

Nobelmuseet (2)

Elk jaar op 10 december wordt de Nobelprijs uitgedeeld in Stockholm (behalve de Nobelprijs voor de vrede die in Oslo uitgereikt wordt). Deze prijzen zorgen ervoor dat we Alfred Nobel toch als een weldoener beschouwen. Het was ooit anders. Toen de broer van Alfred Nobel stierf en in de krant verkeerdelijk stond dat Alfred zelf dood was, bleken de overlijdensberichten niet echt positief over de persoon Alfred Nobel te schrijven. Dit greep Alfred zo aan dat hij besloot zijn erfenis in een speciaal fonds onder te brengen. Het is vanuit dit fonds dat nog steeds de Nobelprijzen gefinancieerd worden.

De Nobelprijs

Er zijn 6 verschillende Nobelprijzen: voor de fysica, chemie, geneeskunde, literatuur, economie en de Nobelprijs voor de Vrede. De eerste 5 worden in Stockholm uitgereikt, de laatste in Oslo. Alfred Nobel zou een specifieke reden hebben waarom er nooit een nobelprijs voor wiskunde kwam. Sofie Hess was zijn grote liefde maar ze bleek zwanger van iemand anders. Die andere man zou een wiskundige geweest zijn.

De prijs voor economie stond niet in het testament van Nobel maar kwam er in 1969 als samenwerking tussen de Nationale Bank van Zweden en de Nobelstichting, ter gelegenheid van de 300ste verjaardag van de Nationale Bank. Het is dus geen officiële nobelprijs. De 5 andere prijzen worden al sinds 1901 jaarlijks op 10 december, de sterfdatum van A. Nobel uitgereikt. Elke prijs wordt door een ander instituut uitgereikt. De Zweedse Academie doet deze voor de literatuur, het Karolinska Instituut is verantwoordelijk voor deze van geneeskunde, de Koninklijke Zweedse Academie voor Wetenschappen mag deze voor natuurkunde en scheikunde uitreiken en het Noors Nobelcomité deze voor de vrede.

Om nu de Nobelprijs te winnen moet je leven op het moment van de aankondiging. De Nobellaureaat krijgt een diploma, geld (het bedrag varieert maar is ongeveer 1 miljoen euro) en een medaille. In de tijd van de Koude Oorlog raakten de medailles van de Russische en Amerikaanse Nobelprijswinnaar per ongeluk gewisseld. De Zweedse ambassade heeft maar liefst 4 jaar moeten onderhandelen om de juiste medaille bij de juiste persoon te krijgen.

De uitreiking van de Nobelprijs

Behalve de prijs voor de vrede worden de nobelprijzen dus uitgereikt in Stockholm, meer bepaald in het blauwe gebouw op Hötorget, Konserthuset. Na deze prijsuitreiking verplaatst het gezelschap zich naar het stadhuis van Stockholm. In de Blauwe Zaal kunnen 1350 gasten waaronder 250 studenten en de koninklijke familie, aanschuiven aan een heus banket. In de Gouden Zaal vindt het dansfeest plaats. Wist je trouwens dat je zelf ook een Nobelmenu kan proeven? De bloemen in de zalen worden elke keer geschonken door San Remo waar Nobel zijn laatste levensjaar doorbracht. De hele ceremonie én het banket worden live op de Zweedse televisie uitgezonden.

Meer weten over Alfred Nobel? In Stockholm kan je heel wat plaatsen bezoeken die een link hebben met Nobel.

Previous Post Next Post

Leave a Reply

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

You may also like