Browsing Category:

Dalarna




De populairste kerstmarkten in Zweden

Zweden heeft heel wat te bieden als het op sfeervolle kerstmarkten aankomt, maar welke zijn het beste en wat onderscheidt ze? SJ, de Zweedse spoorwegen, hield een grote enquête onder de treinreizigers om te weten te komen wat nu de populairste kerstmarkten in Zweden zijn. SJ stelde een lijstje met de 11 beste kerstmarkten van Zweden samen. Kerst in het attractiepark Liseberg in kerststad Göteborg haalde met stip de eerste plaats. Op de tweede en derde plek belandden 2 kerstmarkten uit Stockholm, namelijk deze op Stortorget in Gamla Stan, een van de oudste kerstmarkten, en deze van Skansen.

Jul Liseberg - Kerstmarkten in Zweden

Kerstmarkten bezoeken wordt steeds populairder. Een gezellig familie-uitstapje naar een kerstmarkt brengt je meteen in de juiste stemming en is een prima gelegenheid om je kerstaankopen te doen. Hier zijn de 11 populairste kerstmarkten van Zweden:

1. Kerstmis in Liseberg, Göteborg

Op 16 november verandert het grootste pretpark van Zweden in een schitterend kerstverhaal met miljoenen lichtjes, een ijsballet, glühwein en zo’n 80 kraampjes met snoep en allerlei kerstlekkernijen. Uiteraard mag ook de kerstmuziek niet ontbreken. In Liseberg kan je schaatsen of je verlanglijstje aan de kerstman bezorgen. Ook de show op de mooie ijspiste is zeker een bezoekje waard. Dit jaar staat de klassieker Svansjön of het Zwanenmeer op het programma. Liseberg is open tussen 16 november en 30 december 2018. Kijk voor de exacte openingsuren even op hun website. Naar Göteborg reis je rechtstreeks per trein van Stockholm, Västerås, Örebro, Skövde, Malmö, Helsingborg, Halmstad, Trollhättan, Karlstad, Borås, Växjö en Kalmar.

Deze kerstmarkt heb ik al bezocht. Voor liefhebbers van kerstverlichting een must. Pretparkliefhebbers houden er best rekening mee dat heel wat attracties gesloten zijn. De ijsshow met afsluitend vuurwerk was prachtig. Denk er wel aan je extra warm in te duffelen!

2. Kerstmarkt in Skansen, Stockholm

In Skansen kan je sinds 1903 naar de kerstmarkt. Met zijn oude gebouwen, de prachtige omgeving en het unieke uitzicht op Stockholm is kerst in Skansen een ​​echte klassieker is. Hier kun je handwerk en kerstsnoep kopen, dansen rond de boom, kerstversieringen maken, luisteren naar het adventsconcert in de kerk van Seglora,… Daarnaast wordt Lucia gevierd op 13, 15 en 16 december. De kerstmarkt is alle weekenden tussen 24 november en 16 december geopend.

Wat een heerlijke plek! Het decor van Skansen past helemaal bij de kerstsfeer. Leuk detail: voor de huisjes liggen takken van dennenbomen om je voeten af te vegen. Zo blijft de sneeuw (en de modder) buiten. Bovendien zorgt het voor een heerlijke geur. Extra bonus: het uitzicht over Stockholm, met zonsondergang – al rond 14u30/15u in december.

3. Stortorget, Gamla Stan, Stockholm

In Zweden behoort de kerstmarkt op Stortorget in de oude binnenstad van Stockholm tot de oudste van het land en zelfs wereldwijd. Al in 1523 organiseerde Gustav Vasa hier een kerstmarkt. Sindsdien is de kerstmarkt een paar keer verplaatst en zelfs eenmaal verbannen. Sinds 1915 is de kerstmarkt op Stortorget terug. Hier vind je natuurproducten, keramiek, kerstversieringen, marsepein, honing, kaas en specerijen. Daarnaast is er pepparkakor, warme chocolademelk, suikerspin, wafels en snoepgoed. Journalist Paul Wade van de Britse krant The Telegraph noemde deze kerstmarkt de beste van Europa. De kerstmarkt opent op 24 november en is dagelijks geopend van 11.00 tot 18.00 uur en dit tot 23 december 2018.

Ik was er op een rustige namiddag en vond het een authentieke markt. Het kitsch-niveau is beperkt en dat maakt deze kerstmarkt een must visit! Ik zag foto’s van de kerstmarkt op Stortorget in de sneeuw: een droomplaatje!

Meer info over de kerstmarkten in Stockholm vind je hier.

4. Jämtli Christmas Market, Östersund

Voor degenen die niet van de gebruikelijke kerstmarktactiviteiten houden, is er de markt in het openluchtmuseum van Östersund, Jamtli. In de boerderijen uit de 19e eeuw tot het begin van de 20e eeuw, is een magisch gevoel gecreëerd. Naast de mooie oude huizen, knetterende vreugdevuren, gezangen, ambachten, tentoonstellingen van peperkoekenhuisjes en lokale ambachten, kan je ook mee gaan met de hondenslee of met de paardenslee. Treinliefhebbers moeten zeker ook een ritje maken met de stoomtrein die elk half uur rijdt tussen station Östersund en station Jamtli. De markt is 3 dagen lang open en dit van 7 tot 9 december. Jaarlijks bezoeken 22.000 mensen deze kerstmarkt. Naar Östersund reis je direct van Stockholm, Gävle, Bollnäs en Åre. In Östersund schakel je over op bus 2 of de stoomtrein naar Jamtli.

5. Kerstmarkt van Taxinge Slott, Nykvarn

Half november opent Taxinge Slott de poorten voor de jaarlijkse kerstmarkt. Snuister rond tussen de handgemaakt producten door 130 van de beste ambachtslieden van het land. Hier vind je alles wat je voor een julbord nodig hebt: kaas, ham, brood, haring en zalm. Proeven is niet alleen toegestaan ​​maar een must. De kerstmarkt van Taxinge Slott vindt plaats op 15-18 november en 22-25 november. Naar Nykvarn C reis je rechtstreeks met SJ vanuit, onder andere, Stockholm, Eskilstuna. Arboga, Örebro en Hallsberg. In Nykvarn stap je over op bus 780.

6. Smålandsjul bij Husby, Växjö

In Huseby vind je de grootste kerstmarkt met meer dan 170 verschillende exposanten die alles verkopen van Sami handwerk, glaswerk, textiel, houtwerk, aardewerk en prachtige dompelkaarsen. Elk jaar bezoeken 33 000 bezoekers Växjö om de kerstmarkt bij te wonen. Naast ambachten kunt u genieten van de lekkerste kerstdelicatessen zoals huisgemaakte cheesecake, zelfgemaakte marsepein,  karamelsnoepjes uit Mariannelund, glühwein uit Huseby, oude kazen uit Osthuset, jam, marmelade en tal van andere specialiteiten zoals het beroemde kaneeldrankje uit Huseby. Smålandsjul in Husby is open van 10 tot 18 november. Naar Växjö reis je rechtstreeks met SJ vanuit Göteborg en Kalmar. Daarna stap je over op bus 123.

7. Ouderwetse kerstmarkt in Falu Gruva, Dalarna

Voor degenen die op zoek zijn naar dat beetje extra is de kerstmarkt in de World Heritage site Falun Gruva, een bezoek waard. De kerstmarkt is er al voor het 19e jaar op rij. Zo’n 120 exposanten komen hier bijeen en verkopen lokaal geproduceerd voedsel, kransen, geroosterde amandelen en handwerk. Maak van de gelegenheid gebruik om een ​​rondleiding door de mijn te volgen (moet vooraf gereserveerd worden), eens te rijden met paard en kar of je brief aan de kerstman af te geven, en laat de lijst aan de mijnbouw kabouters. De kerstmarkt vindt plaats op 9 december van 10u tot 17u. De trein brengt ke rechtstreeks naar Falun van Stockholm, Uppsala, Gävle, Örebro, Borlänge en Mjölby.

8. Kerstmarkt van Tjolöholm in Kungsbacka

Een kerstmarkt met een honderdtal exposanten, kerstversiering, Lucia processies, kerstmuziek en een knetterend vuur is wat je mag verwachten op de kerstmarkt van Tjolöholm. De kerstman zit bij de open haard in de grote zaal van het kasteel en neemt de verlanglijstjes van de kinderen in ontvangst. Als je er toch bent, kan je meteen ook een bezoekje brengen aan de tentoonstelling ”Downton – I nöd och lust”, die een nieuw perspectief werpt op de culturele geschiedenis van liefde, bruiloften en het huwelijk van de adel en hun personeelsleden in de vroege jaren 1900. De kerstmarkt is open van vrijdag tot zondag tijdens de 3 weekends tussen 16-18 november, 23-25 ​​november en 29 november tot 2 december 2018. Neem de trein naar Göteborg C en stap daar over op de trein naar Kungsbacka C. Van hieruit brengt bus 732 je naar de kerstmarkt.

9. Kosta Kerstmarkt tussen Växjö en Nybro

Als je droomt van een witte kerst, moet je naar de Kosta Christmas Market gaan. Met technologie uit de filmwereld creëren ze hier het ultieme kerstgevoel. Naast spelen in de sneeuw, kan je ook een bezoekje brengen aan Kosta Glassworks en de Kosta Boda Art Gallery. Je kan een ritje met de koets maken en de kleinsten kunnen zich laten schminken. Tussen de kraampjes vind je handwerk uit de glasfabriek van Kosta, handgemaakte kaarsen, wol, smeedstukken en keramiek. Bij de eetkraampjes vind je zowel de typische kerstspecialiteiten als speciale worst, ham en gerookte vis, en ook specialiteiten zoals oesters of rendier uit het Noorden. De Kosta kerstmarkt heeft variërende openingstijden tussen 10 november en 30 december. Naar Kosta reis je rechtstreeks met SJ van Kalmar en Göteborg naar Lessebo, waar je overstapt op bus 218.

10. Kerstmarkt in Sigtuna-stad

Al meer dan 50 jaar trekt Sigtuna’s kerstmarkt bezoekers van heinde en verre. Naast het plein met klassieke kerstartikelen, zit de kerstman om de verlanglijstjes van de kinderen te ontvangen. Er zal ook kerstmuziek zijn, Lucia-koren en dansen rond de kerstboom. De kerstmarkt strekt zich uit langs zowel Stora Torget als Lilla torget. De kerstmarkt van Sigtuna is geopend van 11u tot 16u op de zondagen tussen 25 november en 16 december. De trein brengt je vanuit Uppsala en Stockholm naar Arlanda C of Märsta C waar je bus 570, 575 of 583 neemt richting Sigtuna/Märsta.

11. Kerstmarkt in Örenäs Slott (Helsingborg)

Op 17 en 18 november gaan de poorten van het kasteel van Örenäs open voor de kerstmarkt. 60 exposanten die lekkernijen, snoep en chocolade tot verschillende soorten kunst, handwerk en zelfs meubels aan de man brengen. Ook aan de kinderen is gedacht: hier kunnen ze zich laten schminken, kerstversieringen maken, peperkoekenhuisjes versieren,… Naar Örena Slott reis je rechtstreeks met SJ van Malmö en Göteborg naar Helsingborg waar je kan overstappen op de bus of trein naar Glumslöv.

Welke kerstmarkten in Zweden heb jij al bezocht?

Inlandsbanan deel 1: van Mora naar Östersund

Posted in Dalarna, Jämtland by

We keren even een jaartje terug in de tijd. Toen vloog ik na een persreis in Gdansk door naar Zweden voor wat vakantie. Ik reisde door Lapland en bleef ook nog even in Mora en Stockholm. Het was vooral de manier van reizen die voor de beleving zorgde: ik reisde met de Inlandsbanan, een bijzondere spoorweg die van Mora (Dalarna) helemaal naar Gällivare (Lapland) loopt. De trein rijdt het trajcet 1 keer per dag. Je stapt op en af waar je wil. Slow travel als het ware, ook al omdat de trein max. slechts 80 km/uur kan rijden. Vandaag krijgen jullie het eerste deel: van het vertrek in Stockholm tot de eerste avond in Östersund.

Het spannende vertrek

Het vertrek was spannend en nipt. Eerst reisde ik met een gewone trein van Stockholm naar Mora. De trein vertrok netjes op tijd maar in Uppsala bleef die stilstaan door een technisch defect. Ik zag de reservetijd die ik ingecalculeerd had pijlsnel slinken…

Treinvertragingen in Zweden lijken in niets op de vertragingen in België. We kregen meteen een hele uitleg over waarom we stilstonden. Echt, NMBS, dat is fijn als passagier! Bovendien kregen we een drankje en een snack als verontschuldiging voor het ongemak. In Rättvik riep de treinbegeleider plots om dat de trein niet meer verder zou rijden en er een bus naar Mora zou ingelegd worden. Dat zou betekenen dat ik de Inlandsbanan zou missen. Tuurlijk, er waren nog andere mogelijkheden om die avond in Östersund te geraken maar ik had toch echt wel bewust gekozen voor de Inlandsbanan. Ik was niet de enige met dit plan. Ook 2 Engelse dames wilden per se naar Mora voor de Inlandsbanan.

Ik haalde mijn beste Zweeds boven om te proberen onderhandelen met het treinpersoneel. Ze begrepen mijn frustratie maar konden niets doen. Voor andere mensen werd wel een taxi geregeld. Ik trok mijn stoute schoenen aan en vroeg de taxichauffeur waar hij naartoe moest. Het bleek wat voorbij Mora te zijn en we mochten mee instappen!

Het station van Mora

In Mora bleken er 2 stations te zijn. Het was niet echt duidelijk waar de Inlandsbanan zou vertrekken. De taxichauffeur reed naar het verste station (Mora Strand) en daar zagen we de Inlandsbanan net vertrekken… Gelukkig wist een toevallige voorbijganger dat er nog een tweede vertrekplaats (Mora Station) was. De chauffeur reed zo snel hij kon. Een andere passagier moedigde ons aan alvast te lopen naar het perron om de trein tegen te houden terwijl hij zelf achterkwam met onze bagage. Ongelooflijk hoe meelevend iedereen was! Hallelujah, we haalden het net en konden opgelucht adem halen!

Inlandsbanan Mora-Östersund (1)

Het kan dus geen kwaad van een dagje vroeger naar Mora te reizen. Bovendien is er in Mora met het Siljanmeer en zowel de finish als het museum van de Vasaloppet ook wel ‘t een en ander te doen en te bezoeken.

Aan boord van de Inlandsbanan

De Inlandsbanan bestaat uit oude rode wagonnetjes. Onze trein had amper 2 wagons. Er zijn toiletten aan boord, er is een bar waar je kleine versnaperingen, drankjes en fika kan bestellen en er is een plek waar je je bagage kwijt kan. Op elke tafel ligt een kaart en enkele folders. Ook de menukaarten van de plaatsen waar de trein zal stoppen liggen klaar. Zo kan je op voorhand je bestelling doorgeven en is je eten klaar tegen dat je aan het restaurant komt. Slim gezien!

Inlandsbanan Mora-Östersund (2)

Tip: reserveer in het hoogseizoen (de Zweedse zomervakantie loopt van half juni tot begin augustus) best een zitplaats als je zeker wil zijn dat je met de trein mee kan. Op bepaalde dagen organiseren touroperators groepsreizen (vooral noordwaarts en tussen Östersund en Gällivare) en kan het aan boord erg druk zijn. Op de website kan je de zetelverdeling vinden. Kies liefst geen plek aan het begin of einde van de trein want het kan zijn dat je zicht vooruit dan eerder beperkt is. Je kiest ook best een plek waar je aan 2 kanten kan kijken. Dus bv niet aan de wc of het bargedeelte. Als je geluk hebt, zijn er aan boord nog plaatsen vrij en kan je je verplaatsen naar een plek met beter zicht.

Storstupet

Inlandsbanan Mora-Östersund (3)

De waterval bij Storstupet zie je best aan de linkerkant van de trein. Storstupet is een canyon van de rivier Ämån. De trein rijdt over de 60 meter hoge brug die in 1903 aangelegd is. De trein vertraagt even zodat iedereen de kans krijgt om de waterval te zien en foto’s te nemen.

Aan boord krijg je ook uitleg bij de belangrijkste bezienswaardigheden. Onze gids Wilda deed eerst de uitleg in het Zweeds en vertaalde daarna naar het Engels. Perfect voor wie Zweeds aan het leren is! Zo kon je eerst luisteren naar het Zweeds en daarna, met het Engels, checken of je het goed begrepen had.

Sveg

In Sveg stopte de trein een tiental minuutjes. Zo kon iedereen even de benen strekken en een frisse neus halen. Het was ook een ideaal moment voor een fotoshoot met de trein.

Inlandsbanan Mora-Östersund (4)

Sveg is gekend voor de rock muziek, onder invloed van Elvis Presley, die in de jaren ’50 en ’60 op de radio te horen was. Een van de bekende zangers uit Sveg is Torgny “Kingen” Karlsson.

Over de Inlandsbanan

De Inlandsbanan werd meestal gebruikt voor vrachtvervoer. De spoorweg was in 1936 klaar en werd een jaartje later officieel ingehuldigd. Inlandsbanan werd in verschillende etappes gebouwd. Het was een huzarenstukje om de rails op zijn plek te krijgen. De rails werden op de schouders gedragen! Pas voor de laatste kilometers van het traject gebruikten ze machines. Het duurde uiteindelijk 30 jaar tot ook het laatste stuk naar Gällivare klaar was. Door de Tweede Wereldoorlog was er ook minder geld voor de bouw ervan.

Inlandsbanan Mora-Östersund (5)

De Inlandsbanan was er bijna niet geweest. In Sörtjärn, een klein gehucht met amper 15 huisjes en maar 5 personen die er wonen, baatte Margaretha Mohlne de Vandrarshem uit. Ze streed lange tijd opdat de trein ook in Sjötjärn zou stoppen. In de jaren ’70 was er veel protest rond de bouw van de Inlandsbanan. De auto leek het te winnen van de trein. De interesse in de Inlandsbanan leek te verdwijnen. Margaretha protesteerde en verzamelde 30.000 namen op een petitie om de Inlandsbanan te behouden. De Zweedse overheid liet de uitbating van de Inlandsbanan over aan Inlandsbanan AB, een organisatie van 15 gemeentes langs de spoorlijn en de spoorweg bleef behouden.

Åsarna

Vlakbij Åsarna ligt het Locknesjön. Als het licht op dit meer schijnt, heeft het een groen-blauwe schijn. Dit meer is ontstaan na een meteorietinslag zo’n 450 miljoen jaar geleden. In Åsarna hebben ze brokstukken van de meteoriet gevonden. Wie hier meer over wil leren, kan in het meteorietencentrum terecht.

Inlandsbanan Mora-Östersund (6)

In Åsarna stopt de trein zo’n 40 minuten. Tijd genoeg om iets te eten, een klein museum te bezoeken en een wandeling in de natuur te maken. In het skicenter/museum kan je een kleine tentoonstelling rond de grote Zweedse langlaufer Thomas Wassberg bezoeken.

Inlandsbanan Mora-Östersund (7)

Na het eten (ik koos voor de zalmburger) wandelde ik nog even verder tot aan het meer Hålen. De stilte was ongelooflijk! Echt ver durfden we niet wandelen. Niet alleen om niet te verdwalen maar ook om het vertrek van de Inlandsbanan niet te missen. De bagage (en dus ook de tent en het kampeermateriaal) stond nog op de trein en dan wil je liever niet in the middle of nowhere moeten overnachten.

Inlandsbanan Mora-Östersund (8)

Over rendieren

De trein passeert bijna continu door bossen. Veel bos, maar slechts weinige stukken zijn nog wild bos. Het meeste is aangeplant. In enkele oude bossen kunnen we ook in de winter rendieren tegenkomen. Die rendieren blijken vrij kieskeurig te zijn qua woongebied. Er is lange tijd gedacht dat de rendieren veel schade aanrichtten maar onderzoek wees uit dat ze overal maar een beetje eten en dan weer verder gaan. Ze graven met hun horens in de grond om eten te zoeken. Er zijn geen wilde rendieren meer in Zweden. Ze hebben allemaal een eigenaar. Er zijn ongeveer 4500 rendiereigenaars. Ze hebben van 1 tot duizenden rendieren.

Wist je trouwens dat een tamme rendier kleiner is? Omdat grote dieren meer geld opbrachten, werden steeds de grotere rendieren geslacht. Hierdoor is de soort, na heel wat generaties, uiteindelijk kleiner geworden. Soms kunnen rendieren ergens niet door en moeten ze met vrachtwagens van de winter- naar de zomerplek gebracht worden.

Inlandsbanan deel 1 (1)

Östersund

Het laatste stuk van het traject Mora-Östersund volgt de Inlandsbanan Storsjön, het grote meer tot helemaal in het noorden, bij Östersund. Naar analogie met het monster van Loch Ness zou hier ook een vriendelijk monster gezien zijn.

Voor de meeste treinconducteurs is dit het mooiste moment: als ze in de avondzon Östersund binnenrijden. Het was ‘s avonds al na negen uur toen we in Östersund, de eindhalte voor vandaag arriveerden. Na het inchecken in het hotel wandelde ik nog tot aan het meer Storsjön. Dat is het voordeel van in juni naar Zweden te reizen: het wordt er zo goed als niet donker en al helemaal niet als je wat noordelijker gaat.

Inlandsbanan deel 1 (2)

Lees zeker ook deel 2 (van Östersund naar Gällivare) en deel 3 (de hele treinrit zuidwaarts) van mijn reis met Inlandsbanan.

Vasalops Museet in Mora

Posted in Dalarna by

Toen ik met midzomer in Mora was, liep ik ook even binnen in Vasalops Museet of het Vasaloppet Museum in Mora. In dit museum draait alles om de prestigieuze wedstrijd Vasaloppet. Vasaloppet museum is gratis toegankelijk. Je leert er meer over de geschiedenis van deze langlaufwedstrijd en de vele historische winnaars. Een leuke stop als je in de buurt bent.

Vasaloppet museum Mora (3)

Vasaloppet

Vasaloppet (of in het Nederlands: de Wasaloop) is een prestigieuze langlaufwedstrijd die deel uitmaakt van een Zweedse klassieker (en svensk klassiker). De race vindt jaarlijks plaats op de derde zondag van maart en gaat van Sälen naar Mora. Met deze langlaufwedstrijd van 90 km in Dalarna (Midden-Zweden) herdenken ze de Zweedse koning Gustav Vasa die op ski’s van de Denen vluchtte.

Vasaloppet museum Mora (1)

Vasaloppet museum praktisch

Het Vasaloppet museum bevindt zich in hetzelfde gebouw als Vasalops Hus of het Huis van de Vasalop. Het opende in 1994 en kreeg in 2013 een grondige opknapbeurt. Er zijn telkens wisselende tentoonstellingen. Bezoek aan het museum is dus gratis. Er is ook een vrij leuke shop aan gekoppeld waar je naast Vasaloppet-goodies ook souvenirs van Dalarna kan kopen.

Vasaloppet museum Mora (5)

Vasalops museet is open op maandag, woensdag en vrijdag van 8u tot 12u en van 13u tot 16u30, op donderdag is het geopend van 8u tot 12u en van 13u tot 15u. Tijdens het weekend is het gesloten.

Tip: in 2022 bestaat Vasaloppet 100 jaar. Het lijkt nog veraf maar ik vermoed dat er dat jaar extra festiviteiten zullen plaatsvinden rond dit cross-country evenement. Je kan het maar al beter in je agenda aanduiden 😉

Vasaloppet museum Mora (4)